Trang chủ » Việt Nam Cộng Hoà » Quê Hương và Tổ Quốc » Sinh Hoạt (Trang 8)
Category Archives: Sinh Hoạt
Picnic Mùa Hè—Chủ Nhật 4 tháng 8, 2019 | Hội Võ Bị Bắc Cali
Kính thưa:
– Quý Niên Trưởng, quý Phu Nhân, quý Bạn và Gia Đình,
– Quý cựu Giáo Sư, cựu Huấn Luyện Viên và Gia Đình,
– Quý Chị PNLV, Anh Chị Em TTNĐH và Gia Đình,
– Quý Chiến Hữu, Thân Hữu và Gia Đình,
Hội Võ Bị Bắc Cali trân trọng kính mời quý vị đến tham dự Picnic Hè 2019 do Hội Võ Bị Bắc Cali tổ chức với những chi tiết như sau:
(1) Thời gian: từ 10 giờ sáng đến 4 giờ chiều Chủ Nhật 4 tháng 8 năm 2019.
(2) Địa điểm: Hellyer County Park 985 Hellyer Ave. San Jose, CA 95111 (Mời click vào đ/c trên để xem bản đồ nếu chưa biết chỗ)
Hellyer County Park là một công viên tuyệt đẹp, rộng hơn 178 mẫu đất, tọa lạc về hướng nam đông-nam Thành Phố San José. Với phong cảnh thiên nhiên ngoạn mục và không khí trong lành mát mẻ quanh năm, Hellyer County Park là nơi lý tưởng cho các sinh hoạt ngoài trời vào mùa Hè—đã được google & tripadvisor đánh giá 4.5*. (more…)
Happy Mothers Day

Paul Mauriat—Mother of mine
Nhật Ký Của Mẹ—Hiền Thục
Sinh Nhật Trung Tướng Lâm Quang Thi, Cựu Chỉ Huy Trưởng Trường Võ Bị Đà Lạt
Trưa Chủ Nhật—5/5/2019, chúng tôi gồm một số CSVSQ và PNLV đại diện cho Hội Võ Bị Bắc Cali đã có cơ may đến thăm và chúc mừng sinh nhật cựu Trung Tướng Lâm Quang Thi—cựu Chỉ Huy Trưởng TVBQGVN. Chúng tôi cũng gặp 2 người con của ông là chị Lâm Bích Ngọc và anh Lâm Quang Dũng. NT Thi cùng phu nhân hiện đang sống tại 1 viện dưỡng lão (senior assisted living care.) Viện dưỡng lão xinh đẹp này có nhiều thành tích tốt trong việc phục vụ và chăm sóc sức khoẻ cho người cao niên, được yelp và caring xếp hạng 4-5 sao tại miền bắc California.
Nơi NT Thi và phu nhân cư ngụ là thành phố Fremont hiền hòa, có hãng xe Tesla danh tiếng đặt bản doanh, cách San José khoảng 20 miles về hướng bắc-tây bắc.
5 tháng 5 là ngày Cinco De Mayo. Khi chúng tôi đến, Vũ Đoàn Las Palmas (được viện dưỡng lão mời) đang trình diễn những vũ điệu ngọan mục, lồng trong nhiều nhạc phẩm Mexico vui nhộn cho các vị cao niên thưởng thức. NT Thi không thích xem những tiết mục văn nghệ này, ông thích gặp gỡ con cháu và chúng tôi hơn.
Bản tính nghiêm nghị và ít khi cười, nhưng khi nhìn thấy chúng tôi, NT Lâm Quang Thi tươi nét mặt, lộ vẻ hân hoan. Dáng dấp dong dỏng cao, vẫn mảnh khảnh—chưa bao giờ béo phì, ông bước những bước chậm rãi, vẫn còn khá vững chắc tiến dần về phía chúng tôi. Vì tuổi đời chồng chất, NT Thi đã bớt đi vẻ tráng kiện của những ngày tháng cũ. Bằng giọng nói thân mật, ông ân cần bắt tay từng người, thăm hỏi và tiếp đón chúng tôi tại căn dining room được dành riêng.
“Lúc này tôi ưa quên quá!” Ông than phiền mỗi khi chợt nhận ra rằng mình không thể nhớ tên của một ai đó. Mới ngày nào, từng là sĩ quan cấp tướng trẻ tuổi nhất nước (33 tuổi), nay NT Thi đã bước sang tuổi 87.
Ông hơi khựng lại, thoáng ngẩn ngơ khi nghe chúng tôi xác nhận về tin tức cựu Đề Đốc Trần Văn Chơn vừa mới từ trần tại San José. “Mấy ổng lần lần chết hết rồi!” NT Thi nói như một lời cảm thán. “Ông Dinh, ông Lãm cùng Khóa 3 với tôi cũng chết rồi. Tôi còn sống ngày nào, thì biết ngày đó,” ông nói thêm.

Sau khi mọi người cùng chúc mừng NT Lâm Quang Thi qua bản nhạc đồng ca “Happy Birth Day” bất hủ, chúng tôi đại diện cho các CSVSQ khắp thế giới, chúc thọ vị cựu Chỉ Huy Trưởng.
Mặc dầu chẳng mấy khi nở nụ cười trọn vẹn, NT Thi tỏ vẻ xúc động. “Tôi rất lấy làm sung sướng được anh em tới thăm và chúc mừng sinh nhật,” ông nói, trước khi nâng ly mời mọi người dùng bữa. Chúng tôi ăn trưa với NT Thi, với các con cháu và người giúp việc của ông. Phu nhân NT Thi không được khoẻ nên không thể tham dự. Bà đang được nurse săn sóc tại phòng riêng.
Mấy món ăn ngon đầy bàn gồm có bún thịt nướng, gà xì dầu, bánh bột lọc, chả giò, xôi vò, bánh mì, rượu nho và nước táo… Dĩ nhiên, không thể thiếu chiếc bánh sinh nhật với ngọn nến lung linh.
Bằng giọng hóm hỉnh và vui vẻ, NT Thi kể cho chúng tôi nghe vài câu chuyện xưa của ông—những mẩu chuyện mà chẳng mấy ai biết được. Chuyện vì sao Tổng Cục Taekwondo Đại Hàn đã trao tặng huyền đai đệ tam đẳng cho ông tức thì, ngay khi ông vừa đặt chân đến thăm Trường Võ Bị Đại Hàn (KMA—Korea Military Academy.) Chuyện Bà Từ Cung Hoàng Thái Hậu (Đức Từ Cung, thân mẫu Vua Bảo Đại) cầm tay ông, ân cần hỏi “sao không có nàng hầu?”.
Có lẽ, NT Lâm Quang Thi là vị Chỉ Huy Trưởng chịu khó học hỏi nhất. Ông đã liên tiếp hướng dẫn phái đoàn của Trường Võ Bị Đà Lạt thăm viếng các Trường Võ Bị thuộc nhiều quốc gia đồng minh như Thái Lan (Hải Quân Hoàng Gia, Võ Bị Hoàng Gia), Philippines, Đại Hàn (Lục Quân, Không Quân, Hải Quân), Đài Loan, Nhật Bản (Không Quân, Hải Quân), Úc (Võ Bị Hoàng Gia, Không Quân), Hoa Kỳ (Lục Quân—ROTC, Không Quân, Hải Quân) và Võ Bị West Point. Theo NT Thi, mỗi quân trường bạn đều có sắc thái riêng. Ông và phái đoàn Trường Võ Bị Đà Lạt của ông đã học hỏi được vô số điều bổ ích.
Năm 1986, NT Lâm Quang Thi đã nhận trách vụ Hội Trưởng của Hội Ái Hữu CSVSQ/TVBQGVN (tiền thân của Tổng Hội Võ Bị ngày nay) 2 nhiệm kỳ. Tại Đại Hội Võ Bị lần thứ 4 (25 /5/1986), trong bài diễn văn mãn nhiệm gây nhiều cảm xúc, NT Thi tuyên bố: “Võ Bị là lý tưởng của đời tôi.”
Hôm nay, ông vẫn lập lại câu nói đó trong bữa ăn trưa mừng sinh nhật, trước mặt các đàn em và các con cháu.
Nhớ ngày trước, đa số các viện Đại Học dân sự tại Việt Nam (mà các Viện Trưởng tốt nghiệp từ Pháp) đều rập khuôn theo lối học và thi cử từ chương của người Pháp; trong khi đó, TVBQGVN lại áp dụng hệ thống tín chỉ theo đường lối giáo dục thực dụng của người Mỹ (Trường Võ Bị West Point); Uỷ Ban Thẩm Định Văn Bằng của Liên Viện Đại Học Quốc Gia đã xem thường, nghi ngại và không chịu nhìn nhận văn bằng Cử Nhân Khoa Học Ứng Dụng của Trường Võ Bị Đà Lạt. Chỉ Huy Trưởng Lâm Quang Thi nhất định phản đối sự đánh giá sai lạc đó. Sau nhiều lần tranh biện không thành công, ông đã phải yêu cầu Bộ Giáo Dục mời Uỷ Ban Thẩm Định Văn Bằng gồm các vị Viện Trưởng các Trường Đại Học Sài Gòn, Huế, Đà Lạt, Cần Thơ cùng với vị Giám Đốc Trường Kỹ Sư Phú Thọ làm một cuộc quan sát lượng định ngay tại Trường Võ Bị Đà Lạt. Sau khi tận mục sở thị, xem xét từng lớp học, đánh giá từng chương trình giảng dạy, cuối cùng Uỷ Ban Thẩm Định đã phải công nhận Văn Bằng Cử Nhân của các sinh viên Trường Võ Bị. NT Thi rất mãn nguyện và thường tự hào về thắng lợi này cho các CSVSQ của ông.
Đối với quê hương, NT Lâm Quang Thi mãi thao thức về việc lịch sử chiến tranh Việt Nam đã bị giới truyền thông Mỹ bóp méo một cách tồi bại. Người ta (giới truyền thông và phản chiến Mỹ) đã không ngớt tô vẽ, thổi phồng và chỉ trích (bằng Anh ngữ) QL/VNCH là một đội quân yếu kém, hèn nhát, tham nhũng, v.v. đã đưa đến thất bại cay đắng cho Mỹ và cho VNCH. Vì vậy, ông đã viết một số sách bằng Anh ngữ về chiến tranh Việt Nam để ra sức cải chính, lấy lại sự thật và công bằng cho quân đội và chiến binh của mình. Các sách sau đây của NT Thi đã được Trường Đại Học Hoa Kỳ ấn hành:
– Autopsy: The Dead of South Viet Nam (Sphinx Pub. 1986)
– The Twenty-five Year Century (UNT Pub. 2002)
– Hell in An Loc (UNT Pub. 2009)

Âm thầm và miệt mài nhiều năm qua, NT Thi cố công viết sách, viết blog (bằng Anh ngữ) để vạch cho cả thế giới thấy rõ—trong chiến tranh quy ước, nếu được yểm trợ đầy đủ—QL/VNCH với quân số chỉ bằng 1/3 quân địch, vẫn có khả năng đánh bại những đạo quân thiện chiến. Ông làm việc này không ngoài mục đích nói ra những điều mà người ta cố tình nhận chìm, lấy lại chút công đạo đã bị cướp mất cho những cựu chiến binh VNCH thua thiệt.
Trong phần điểm sách “Hell in An Loc”, người ta đọc được Midwest Book Review (The Military Shelf) có đoạn viết “…Được thảo ra một cách tỉ mỉ và cụ thể để làm đúng lại lịch sử, Hell in An Loc phải được đặc biệt giới thiệu cho các thư viện đại học và các bộ sưu tập quân sử đang tập trung vào chiến tranh Việt Nam.”
Quyển Hell in An Loc do chính tác giả phát hành ngày 24/1/2010 tại San José đã được phổ biến khắp nơi từ dạo ấy, và nó đang nằm trong hầu hết các thư viện đại học. Do yêu cầu của các độc giả Việt Nam, NT Thi lại tiếp tục chuyển ngữ quyển Hell in An Loc sang tiếng Việt như ông đã làm với quyển The Twenty-five Years Century.
Vậy mà thật không may, phu nhân của ông thình lình trở bệnh và rồi bệnh tình mỗi ngày thêm trầm trọng. Là một phu quân gương mẫu, hết lòng yêu thương vợ mình—ông luôn túc trực bên giường bệnh—không còn lòng dạ nào để hoàn tất quyển sách bằng Việt ngữ nữa.
NT Thi đã trao phiên bản tiếng Việt cho chúng tôi và đồng ý phổ biến sách Địa Ngục An Lộc online theo đề nghị của BCH Tổng Hội. Anh Lâm Quang Dũng (nhà văn Andrew Lam)—thứ nam của NT Thi rất tán thành ý kiến này. Theo anh, giới trẻ Việt Nam không còn tin tưởng vào đảng CS nữa; họ đang rất cần những tài liệu trung thực của VNCH. Anh Dũng cũng tỏ ra ưu tư về việc cần giúp đỡ giới độc giả trong nước vượt tường lửa (firewall.)
Rồi đây, trong tương lai gần—qua Đa Hiệu Online—phiên bản Hell in An Loc bằng Việt ngữ sẽ đến tay quý niên trưởng, quý bạn, quý độc giả gần xa.

Hôm nay—7/5/2019 là ngày Sinh Nhật chính thức của NT. Lâm Quang Thi. Chúng tôi gồm, Cao Yết K16 (và phu nhân), Lê Tấn Tài K20, Nguyễn Đức Quyền K28, Lê Thi K29 (và phu nhân), Nguyễn Gia Thiếu K30 (và phu nhân), Nguyễn Văn Được K31, Phạm Văn Pho K31 một lần nữa xin kính chúc Thầy Cũ—cựu Chỉ Huy Trưởng—Đại Niên Trưởng “Happy Birth Day.”
* Tiếc rằng, chị Nguyễn Văn Chấn K9/1 đang bệnh, NT Lê Viết Đắc K22 bị bận cuối tuần và anh Lâm Quang Tuấn K3/2 phải đi xa không thể tham dự buổi ăn trưa này như đã dự tính.

(Lâm Quang Dũng K3/2 chụp hình, nên không có mặt trong hình này)
Nguyễn Gia Thiếu K30 tường thuật
Khi Người Cao Tuổi Lái Xe—Bảo Huân
Cứ mỗi ngày ở Mỹ có 10 ngàn người bước vào tuổi 65, và đa số những người này vẫn còn lái xe. Những kỹ thuật mới của xe hơi, và số lượng càng ngày càng đông đảo xe cộ lưu thông, nhiều thay đổi của cảnh quan và đường sá, tất cả đều tạo thêm nhiều thách đố hơn đối với những vị lái xe cao tuổi.

Một số sai phạm mà người lái xe hay mắc phải là chạy quá tốc độ cho phép, vượt đèn đỏ, không ngừng ở nơi có bảng stop, lái xe không đúng lane, quẹo trái không đúng cách… Đã vậy, đối với người cao tuổi, lại còn có những yếu tố khác như tâm tính thay đổi hoặc những hạn chế do sức khỏe gây ra, cũng làm cho việc lái xe thêm phần nguy hiểm.
Nếu quý vị, hoặc người thân là người tài xế cao tuổi, có nhiều phương cách để giúp quý vị an toàn trên xa lộ và tiếp tục lái xe thêm nhiều năm nữa. Điều cốt yếu là phải biết khả năng thể lý bị hạn chế ra sao lúc về già. Sau đây là một số gợi ý của AARP (American Association of Retired Persons, Hiệp hội Người Mỹ Cao niên).
1. Theo dõi về sức khỏe: Cẩn thận khi có những thay đổi về sức khỏe như tầm nhìn, âm độ nghe, trí nhớ và sự tập trung.
2. Giữ khoảng cách an toàn. Áp dụng luật “3 giây đồng hồ” khi lái xe sau một xe khác để kịp đủ thời giờ phản ứng lại những nguy hiểm có thể xảy ra. (Luật ba giây: Nhìn xe phía trước khi xe đó chạy ngang qua một đối tượng nào đó, như cột đèn, bảng chỉ dẫn lưu thông… rồi bắt đầu đếm (một ngàn một, một ngàn hai, một ngàn ba) xem xe mình đã tới đối tượng đó chưa. Nếu chưa đủ 3 giây mà đã tới đối tượng đó rồi thì là ta chạy quá gần xe trước, nên chậm lại để khoảng cách với xe đó không quá gần).
3. Tránh phân tâm. Bất cứ chuyện gì khiến mắt ta không nhìn mặt đường là sự phân tâm, như dùng cell phone, ăn uống, dùng GPS, thay đổi tần số đài radio…
4. Điều chỉnh cho thích hợp. Ghế ngồi, gương chiếu hậu, gương hai bên xe… nên được chỉnh sao cho vừa với tầm nhìn để có thể thấy được xe cộ di chuyển phía sau và hai bên hông xe.
5. Tự hạn chế. Tránh lái xe trong giờ cao điểm, ban đêm, hoặc thời tiết xấu, mà nên lái lúc ban ngày sáng sủa vào những giờ ít xe cộ lưu thông vội vã.
6. Quẹo phải. Thay vì quẹo trái ở những đường quẹo nguy hiểm nhiều xe cộ qua lại, nên quẹo phải, có thể tới ba lần để đến hướng quý vị cần đi.
7. Đừng quên stop. Ở nơi có bảng stop, nhìn kỹ đường trước khi ngưng xe. Nếu có xe đi trước, đợi hai giây cho xe đó đi rồi mới tiến tới chỗ stop, ngừng hẳn rồi mới tiếp tục đi.
8. Kiểm tra lại thuốc men. Hỏi bác sĩ hoặc dược sĩ xem thứ thuốc ta dùng có gây hậu quả gì khi lái xe hay không.
9. Cảnh giác về người khác. Xe đạp, xe gắn máy, người đi bộ… đều tạo thêm những thử thách cho người cao niên khi lái xe. Hãy rất mực cẩn thận tại các ngã tư đường và khi nhập xe vào dòng xe cộ trên đường.
10. Sao cho có khoảng đệm. Giữ sao cho có khoảng trống chung quanh xe của quý vị, trên đường hoặc ở bãi đậu xe, để còn chỗ xoay xở khi cần.
Có một số tài xế còn trẻ thường tỏ ra bực bội khi chạy gần xe những vị cao niên, hoặc vì tốc độ thường chậm hay vì những phản ứng không mấy nhanh lẹ của những vị này. Xin hãy có tấm lòng bao dung đối với người già cả để thông cảm hơn là tỏ thái độ bực tức.

Ghen—Nguyễn Thị Hải Hà
Quê liếc nhìn tờ giấy đặt ở góc bàn làm việc của chồng. Đến gần hơn một chút chị nhận ra đó là tờ báo cáo hàng tháng của Visa. Quê ngạc nhiên, chồng chị không khi nào để giấy tờ liên quan đến tiền bạc lộ liễu như thế. Lấy nhau lâu năm chị không hề biết chồng làm bao nhiêu tiền, tiêu xài vào khoản nào bởi vì chồng chị giấu rất kỹ những chuyện “riêng” như thế. Có lẽ anh vội vã chuyện gì đó nên quên. Tò mò chị cầm tờ báo cáo lên xem, dịp may có một không hai mà. Trên tờ báo cáo đa số là những khoản chi tiêu bình thường như tiền chợ ở Shop Rite, đổ xăng, cái bánh sinh nhật mừng chú em rể. Tuy nhiên, có ba khoản tiền lạ, đó là tiền ăn ở nhà hàng sushi ở Highland Park vào buổi trưa một ngày thứ Tư, tiền ăn ở một tiệm sushi khác ở Edison vào chiều thứ sáu, và tiền ăn ở cái Diner Sunset cách nhà Quê hai đèn giao thông vào sáng thứ Bảy. Thứ Tư và thứ Sáu Quê đi làm. Thứ Bảy Quê đi thư viện rồi đi chợ và thật tình chị không chú ý anh ở nhà hay đi đâu. Mà anh có đi đâu loanh quanh thì cũng là chuyện bình thường. Anh em của anh sống gần chung quanh. Anh đến nhà anh em, ở ăn cơm hay giúp làm giấy tờ nếu có ai nhờ. Chị biết tính chồng rất giản dị. Anh không thích đi ăn ở nhà hàng, viện cớ phải đóng bộ cho tươm tất, phải chờ đợi lâu lắc, thức ăn dầu mỡ không tốt cho sức khỏe. Anh lại càng không thích sushi bảo rằng ăn gỏi cuốn ngon hơn gấp mấy lần. Quê không thể nào hình dung chồng chị vào nhà hàng gọi thức ăn rồi ngồi ăn một mình bởi vì cái hình ảnh ấy quá khác biệt với người chồng chị chung sống bao nhiêu năm.
Ai? Đồng tiền nối liền khúc ruột. Đàn ông thường mở hầu bao nơi họ đặt trái tim. Ai là người khiến anh vượt qua thói quen không đi ăn nhà hàng và không thích ăn sushi? Nếu anh đi ăn với bạn bè sao chẳng nghe anh nói? Trước hôm tiệc Giáng sinh, anh đi mua sắm quần áo. Đây là chuyện lạ, ít khi anh chưng diện se sua. Có lẽ chị để lộ vẻ ngạc nhiên nên anh giải thích, “tiệm nào cũng có big sale, anh thấy rẻ quá nên mua thêm quần áo giày vớ.”
Quê vừa khen chồng, vừa đùa: “Anh diện lên trông trẻ hẳn ra. Coi chừng người ta mê là mệt nhé!”
Anh trả lời: “Anh không diện cũng có người mê!”
“Ai mê?” – Chị hỏi.
Anh cười, không trả lời.
Bạn gái của anh chỉ có Katya, cô bạn học chung trường Luật. Cô chừng hơn bốn
mươi, tóc vàng, mắt xanh. Katya nói tiếng Anh có giọng Nga khá nặng. Nàng có một con trai và đã ly dị chồng. Katya có cặp mắt rất to, dường như thu hồn người. Trước khi gặp Katya, Quê không thể nào tưởng tượng được có người có cặp mắt to và sâu như thế. Quê nghĩ với đôi mắt ấy nhìn sâu vào có thể thấy được rừng cây khô sau nhà, vẽ thành tranh chắc cũng đẹp như tranh Đinh Tiến Luyện trên những bìa của báo Tuổi Ngọc. Cô không đẹp đến choáng người nhưng càng nhìn càng thấy xinh. Hôm lễ Tạ ơn, anh đột nhiên bảo Quê:
“Ngày mai Quê làm gỏi cuốn nhé.”
Quê hơi ngạc nhiên. Anh ít khi nào đặt món ăn như thế. Thậm chí chị hỏi anh thích ăn món gì anh cũng chỉ ừ à cho qua chuyện. Quê hỏi:
“Tại sao lại làm gỏi cuốn?”
“Vì ngày mai Cá Linh ở trường về, sẵn dịp đãi con bé.”
Cá Linh đang học nội trú ở Rutgers , trường đại học cách nhà chừng nửa giờ lái xe. Mãi một lúc sau, giữa những chuyện lặt vặt trong nhà anh như sực nhớ ra, nói thêm: “Ngày mai sau khi ký giấy tờ sang tên nhà của anh Tu chị Na cho đứa con trai của anh chị, anh mời Katya ở lại ăn tối.”
Anh giải thích thêm là tuy anh làm sẵn giấy tờ nhưng anh muốn Katya làm luật sư cho anh chị bởi vì anh là người trong gia đình nên không muốn ra mặt chịu trách nhiệm. Quê đoán là anh muốn giúp đỡ Katya bằng cách đưa thân chủ cho nàng. Nàng mới mở văn phòng luật, chưa có thân chủ, nợ nần tứ tung lại còn phải nuôi đứa con trai tật nguyền. Chị có cảm tưởng anh muốn đãi Katya món gỏi cuốn; nhưng tại sao lại không nói thẳng với chị? Bữa ăn ấy Quê không làm gỏi cuốn vì Cá Linh bảo muốn ăn cà-ri. Quê nghe anh giải thích với Katya, gỏi cuốn tương tự sushi và nàng nhìn Quê với đôi mắt xanh thăm thẳm bảo rằng nàng rất thích sushi nhưng chưa bao giờ được ăn gỏi cuốn. Quê cười nói với Katya: “Lần khác Quê xin được đãi bạn món này. Quê không biết chồng Quê muốn giới thiệu món gỏi cuốn với bạn. Giá mà anh ấy bảo với Quê thì Quê đã làm.” Có thể nào là nàng không? Quê không dám nghĩ sâu xa hơn. Lâu nay chị hoàn toàn tin cậy chồng; giữa hai người nếu có vấp ngã thì chỉ có Quê là người vấp ngã. Dù gì hai người cũng quen nhau từ hồi ở Việt Nam, gặp lại nhau ở trại tị nạn, yêu nhau giúp đỡ nhau học hành suốt mười năm trời trước khi chính thức kết hôn. Tình sâu nghĩa nặng lắm mà. Ăn tối xong, Quê dọn dẹp rửa chén bát, còn anh và Katya ngồi nán lại ở bàn ăn nói chuyện thì thầm rất lâu. Ách Cơ, đứa con lớn bảo với Quê, Katya đến nhà vài lần khi mẹ không có ở nhà, mẹ có biết không? Quê tự bảo mình không nên ghen xằng nhưng bỗng dưng thấy mệt đuối. Ngày mai anh sẽ đưa Quê đi leo núi nhân dịp này chị sẽ hỏi anh cho biết đầu đuôi.
Quê soi mình trong gương thấy thương hại cái già nua xấu xí của mình. Không béo lắm nhưng đã có cằm đôi. Quê có gương mặt tròn ngày còn nhỏ thường bị mắng là
mặt thịt, mặt thịt là mặt của người ngu. Nhiều khi ngẫm nghĩ Quê thấy mình thật thà quá hóa ngu. Cái eo của Quê ngày trước hình chữ V nay đã biến thành chữ U. Quê bị chứng mặc cảm tự ti rất nặng; ít khi giao du bạn bè vì Quê tin rằng người nào tiếp xúc với chị đều không thích chị vì chị không dịu dàng hay bặt thiệp. Quê đi leo núi với chồng vì anh bảo Quê cần phải vận động nhiều hơn, ngồi một chỗ nhiều dễ sinh bệnh tật, nhất là mới đây Quê bỗng bị ngất xỉu đôi lần. Biết mình cần đi khám tim nhưng Quê cứ chần chờ, dường như chị sợ khám phá trái tim của chị có chứa những điều không hay.
Địa điểm leo núi cách nhà khoảng hơn một giờ lái xe. Điểm cao nhất khoảng ba trăm năm mươi mét so với mực nước biển. Mùa Đông năm nay thời tiết ôn hòa, giữa mùa Đông mà ấm đến 45 độ F. Quê nhìn rừng núi, tuy đã rụng hết lá mà vẫn đầy vẻ rậm rạp nói với chồng:
“Mùa hè mà đến đây có lẽ sẽ bị con tick cắn hay muỗi cắn anh nhỉ?”
Chồng chị nói nhẹ nhàng: “Con tick là con bọ chét. Em có cái tật hay chêm tiếng Anh nói hoài không được.” Anh lúc nào cũng khôn hơn, giỏi hơn, cầu toàn hơn và luôn luôn chỉnh sửa Quê. Nhiều khi không vui nhưng Quê vẫn im lặng vâng lời chồng. Vợ chồng Quê ít khi cãi nhau, bạn bè người thân vẫn thường kháo nhau gia đình Quê hạnh phúc nhất. Anh nói thêm: “Bọ chét thì có thể nhưng muỗi chắc không nhiều vì ở đây không có đầm lầy.”
Tin cậy chồng, Quê lặng lẽ nối buớc. Quê không thường thắc mắc chất vấn vì biết tính chồng cẩn thận chu đáo. Đôi khi Quê có ý thích khác nhưng biết rằng khó mà lay chuyển quyết định của chồng nên thường chịu thua trước khi mở lời. Mỗi khi đi đâu anh nghiên cứu bản đồ biết rõ địa thế nơi muốn đến vì thế Quê thường để tùy anh quyết định. Lúc nãy chị thấy bảng ở bãi đậu xe cho biết đây là con đường mòn vòng quanh núi Turkey. Chị đi theo anh, quá thân thuộc nên không có gì phải nói. Bước đi của hai người đều đặn nhịp nhàng như một bản đàn quen thuộc. Anh chỉ cho chị thấy những ô vuông màu đỏ khắc trên cây.
“Cứ đi theo những ô vuông màu đỏ khắc trên cây như thế này là sẽ đi hết con đường mòn vòng quanh núi và về địa điểm khởi hành.” – Anh nói.
Rừng già, lá vàng khô rơi phủ mặt đất dày như thảm. Vài nơi, nước đóng thành băng từ dưới lòng đất trồi lên trông giống như những cây đinh to màu đá cẩm thạch trắng đục có vân đen. Đường đi mỗi lúc một cheo leo. Bên cạnh con đường mòn hẹp là hố sâu. Chỉ cần không chú ý là có thể trượt chân rơi xuống hố. “Giá mà rơi xuống có lẽ sẽ không đau đâu nhỉ, thảm lá dày trông êm ái như thế kia. Nhưng có lẽ khó mà leo lên từ hố sâu như thế.” – Quê nghĩ thầm. Một cơn mưa to những đường trũng ấy sẽ biến thành những con suối ồ ạt chảy. Chăm chú leo núi, Quê thở gấp. Đôi ba lần chị muốn hỏi về những lần đi ăn nhà hàng của anh nhưng không tiện mở lời.
Ở đỉnh núi, nhìn phía xa xa là một chục ngôi nhà dưới thung lũng. Bên tay phải là hai cái hồ, một cái rất to, một cái nhỏ hơn, nối vào nhau. Anh bảo:
“Đó là hồ Valhala. Mình đi đến đó để chụp ảnh nhé.”
Quê yêu thích cảnh đẹp. Những lần đi chơi chị đều mang theo cái máy ảnh bỏ túi để ghi lại cảnh thiên nhiên. Quê thường xa lánh những nơi nhộn nhịp, thiên nhiên là nơi tịnh dưỡng tâm hồn. Rủ đi đâu chị có thể từ chối nhưng để được ngắm cảnh đẹp Quê sẵn sàng lặn lội. Đi để có thể viết bài và có hình đăng lên blog.
Hai người leo qua những tảng đá, lội qua những con suối cạn, nước trong veo thấy những hòn đá trắng dưới đáy. Quê bảo với chồng:
“Hễ có hồ là có nước đọng và thế nào cũng có muỗi.”
Hai người bắt đầu chuyến đi hơi trễ. Ra khỏi nhà một giờ trưa. Đến nơi hơn hai giờ. Lang thang trong núi rừng vẹt lau xua cỏ tránh nhánh gai, chị mệt đuối sức và mặt trời sắp lặn. Buổi chiều sụp xuống rất nhanh, hơi núi làm chị thấy lạnh. Hai cái hồ thấy gần như vậy mà đi hoài không đến. Quê thấy lo lắng, đòi về.
“Thôi mình đi về đi anh, tối rồi, coi chừng bị lạc trong rừng.”
Chồng chị đưa cho chị bình nước anh đeo trong ba-lô. Mấy tiếng đồng hồ mà bình nước trà có pha chút cà phê vẫn còn ấm áp.
“Em ăn thêm chút phô-mai cho đỡ mệt.”
Quê nhìn quanh, những cây chung quanh Quê không còn ô vuông đỏ nào cả. Quê nói với chồng: “Mình đi lạc rồi anh.”
Chồng chị nói giọng vẫn đầm ấm tỉnh táo:
“Mình chỉ cần đi lên chút nữa đến gần hồ sẽ bắt vào con đường mòn khác và sẽ trở ra đường lớn chỗ để xe.”
Bóng cây với những cành khô có vẻ gì dọa nạt, trông giống như những bàn tay xương xẩu móng nhọn níu xước áo chị. Quê thấy sợ hãi, tim đập mạnh khó thở choáng váng. Anh đi trước, nhẹ nhàng, nhanh nhẹn tay bật đèn pin. Cây gậy dùng để giữ thăng bằng khi leo núi vung vẩy trên tay. Quê nghĩ chồng giống Hiệp Khách Hành. Trên đồi cao trông anh dường như cao lớn hơn. Quê càng lúc càng bị tuột lại sau lưng. Quê có cảm tưởng suốt đời mình cứ phải cố gắng để đi theo kịp chồng trong gia đình cũng như ngoài xã hội. Một cố gắng lâu dài đôi khi Quê thấy mình mỏi mệt như kiệt sức. Anh đi nhanh quá, khỏe quá, hăng say quá không ngó lại sau lưng. Thoáng một cái anh khuất sau những bụi cây tảng đá rồi mất dạng. Quê cố gắng ngóng cổ tìm bỗng trượt chân, bổ nhào hai ba bước. Quê thấy mình rơi, quơ níu hụt hẫng. Và tất cả chỉ còn lại bóng tối.
Khi tỉnh lại, Quê thấy vầng trăng đã lên. Hai chân Quê mềm èo nằm quặt dưới thân người Quê như hai sợi dây thừng. Quê không thấy đau, chỉ thấy tê dại. Trăng trên núi thật lạ, gần như ở sát mặt của Quê. Ở giữa mặt trăng là một đường rạn nứt thật to. Một bên trăng màu nâu đỏ trông giống như một miếng kẹo có đường phơn phớt, bên kia màu xanh lá cây thật nhạt có thủng nhiều lỗ tròn trông ngon như một
miếng Swiss cheese. Nghiêng đầu, Quê nhìn thấy phía dưới chỗ mình đang nằm là những vệt trắng đang chuyển động. Nhìn kỹ, Quê thấy đó là những con mèo, chó, chim cú, ếch nhái, ốc sên đủ loại đủ cỡ màu đất sét nung đang di động như đang sống trong cái xã hội nho nhỏ của chúng. Con chó to như con voi trong khi con bò thì lại bé cở nắm tay và ếch nhái giống như những cái cúc áo. Quê nghĩ, mình đang nằm mơ chăng? Đám thú vật màu đất sét nung di chuyển nhưng cứng ngắc như những pho tượng bị giới hạn trong một dòng chảy chậm từ từ trôi đi đều đặn liên tục. Quê thấy có cái gì vừa nhám vừa ấm trên má. Con mèo Nora đang liếm mặt Quê. Nó mang mắt kính đen, mặc váy, đi hai chân như trong phim hoạt họa.
“Nora đấy à? Sao Nora lại ở đây? Anh đâu?” – Quê hỏi.
“Anh đi tìm người đem chị về. Lâu lắm anh mới quay lại.” -Nora trả lời.
“Quê bị ngã?” – Nora không trả lời.
Đầu óc Quê bỗng dưng không còn mụ mị nữa. Quê nhận ra ý định của chồng. Quê bảo Nora. “Đây là âm mưu của anh!”
Nora lặng thinh. Chị nhớ một lần anh đòi lái xe bắt đầu từ lúc mười giờ khuya đưa Quê vào hồ Tahoe, chung quanh là núi đèo cao bảy tám ngàn feet. Quê sợ không dám đi bảo rằng đi như thế rất nguy hiểm. Quê không muốn chết. Anh nổi giận gắt to, đi với anh làm sao mà chết được. Lần đầu tiên Quê nghe theo linh tính và chống lại quyết định của chồng đưa đến chỗ hai vợ chồng to tiếng với nhau ở một nơi công cộng, cây xăng. Anh bảo Quê thuộc loại đàn bà bossy. Lần khác anh nhất định chọn con đường lạ băng rừng trong khi xe đã hết xăng. Mỗi lần sợ hãi là Quê choáng váng khó thở muốn ngất đi. Tai nạn chết người dễ dàng xảy ra với người bị ngất xỉu, chóng mặt rơi xuống hồ chết đuối, nứt sọ, hay gãy cổ. Gia đình của Quê nổi tiếng là hạnh phúc, sẽ không ai nghi ngờ nếu tai nạn xảy ra. Một lần đang ngủ thức giấc Quê thấy chồng đang dùng ngón tay ấn chặt mạch máu cổ của Quê như muốn chắn đường không cho máu chạy lên óc. Quê cố xua đuổi những nghi ngờ của mình. Tính anh vẫn dịu dàng ngọt ngào như ban đầu khi mới quen nhau.
“Quê cho anh đầy đủ tự do, nếu không muốn ở với nhau nữa thì cứ chia tay tại sao lại âm mưu giết Quê? Tại sao?” – Quê hỏi Nora. “Nora ở nhà, thấy hết, biết hết. Nói cho Quê biết đi. Vì tiền phải không?”
Nora gỡ cặp mắt kính đen. Ánh trăng rọi vào mắt nó một bên có màu xanh biếc còn bên kia đỏ như lửa cháy. Và đôi mắt của nó bỗng nở to ra sâu thăm thẳm như đôi mắt Katya. Nó nói thong thả, nghe như tiếng gù gù trong cổ nó mỗi lần nó nằm trên lòng Quê lúc chị viết blog.
“Tiền là một trong những lý do. Chị không giàu lắm nhưng có thể nói là khá nhiều tiền. Nếu ly dị tiền của phải chia hai. Nếu chị chết tiền gom về người thừa kế.”
Quê và chồng tuy chính thức kết hôn nhưng mỗi người có ngân hàng riêng. Đời sống và văn hóa ở đây cho phép như thế. Lúc mới lấy nhau tiền bạc thường là lý do cãi vã của hai người. Giữ tiền riêng nhưng cùng góp chung vào những chi phí trong gia đình giữ được hòa khí của hai người.
“Tuy nhiên tiền không phải là lý do duy nhất.” – Nora bảo.
Quê suy nghĩ. Chồng chị biết, chị không bao giờ van xin hay khóc lóc nếu anh muốn chia tay. Nora cười, nhe mấy cái răng nhọn hoắc. Con mèo này kỳ cục, đáng lẽ nó phải mếu vì thương xót chị chứ. Chẳng lẽ nó chẳng thương mến Quê? Suốt ngày nó quấn quít với Quê thế mà… ừ, phải đến lúc ngặt nghèo thì mới biết được ai là người thương yêu mình. Nora hỏi:
“Chị có nhớ chuyện năm năm về trước không? Lúc chị …”
Quê vội ngắt lời Nora vì không muốn nghe thêm. “Nhớ chứ. Nhưng sau đó anh đồng ý quên quá khứ, bắt đầu lại từ đầu và xây lại hạnh phúc với Quê.”
“Nhưng anh không thật sự quên. Anh vẫn nghi ngờ, theo dõi và bắt đầu lập mưu kể từ khi anh thấy chị mở blog và bắt đầu viết trở lại.” – Nora nói một cách đầy hiểu biết.
Từ lâu Quê nhìn thấy vết rạn nứt trong lòng mình nhưng không thể nói với ai. Không ai hiểu được vì sao Quê không thấy hạnh phúc. Dường như có chồng tốt, không cờ bạc, không đĩ điếm, không hoang đàng lãng phí vẫn không làm người ta thấy hạnh phúc khi không thể bù lấp khoảng cách giữa hai tâm hồn. Anh đòi hỏi một sự toàn hảo từ nhan sắc đến tâm hồn mà Quê không thể nào có được. Quê mê văn chương. Vì phải kiếm sống, nuôi con, trong môi trường ngôn ngữ xa lạ, Quê chỉ có thể viết blog cho đỡ nhớ tiếng Việt. Đàn bà mà, khi mê say một cái gì quá, cũng bị người ta cho là lố bịch. Anh chỉ trích, Quê viết toàn những chuyện nhảm nhí. Thời buổi này, Quê có viết cũng chẳng ai đọc. Quê nói như phản đối dù rằng phản đối với con mèo thì chẳng ăn nhằm gì. “Quê chỉ viết thôi. Còn anh thì ôm cái computer tủm tỉm cười một mình đến cả hai ba giờ sáng. Quê không bao giờ gặng hỏi anh làm gì, trò chuyện với ai. Quê để cho anh tự do.”
“Chính vì thế anh mới nghi ngờ chị. Chị chỉ chúi đầu vào cái computer không đếm xỉa gì đến người chung quanh. Rồi chị viết những chuyện tình ướt át. Chị yêu thương, khóc cười, dịu dàng, đam mê với nhân vật trong khi chị nguội lạnh với anh. Những nhân vật ấy là ai? Liên hệ như thế nào với chị? Phải có thật thì viết mới giống thật như thế. Chị phải có người nào nên chị mới chẳng quan tâm đến chuyện mất chồng.” – Nora giải thích. Quê muốn khóc nhưng không khóc được; chợt thấy một nửa mặt trăng rơi những hạt nước mắt màu xanh. Nửa mặt trăng màu nâu đỏ thoát ra tiếng dồn dập như tiếng trống, như nhịp tim đập nhanh, rối loạn, nhức nhối. Ước gì được nghe những khúc sáo và vĩ cầm trong phim Chocolate nhỉ? Khúc nhạc này có thể ru ngủ. Quê nghĩ nếu ngủ được lúc này mình sẽ dễ chịu biết mấy. Cái cảm giác có một khối nặng đè trên ngực càng lúc càng tăng.
“Thế Nora có thể giúp Quê thoát ra khỏi nơi này không?” -Quê dịu giọng với con mèo.
“Nora có nhiệm vụ rước chị rời nơi này vì chị chỉ có Nora là bạn. Chị có thể nghiêng người và lăn xuống cái dòng chảy có những con thú màu đất sét nung, rồi chị cũng biến thành màu đất nung như thế. Hay chị có thể đi theo Nora.” Con mèo
lấy đôi kính đen đeo lên mắt. Trông nó có vẻ sang trọng, bệ vệ. Nora không phải là một cô bé mười lăm tuổi như Quê vẫn tưởng. Trông Nora như một người phụ nữ chín chắn ở tuổi bốn mươi. Không. Quê không muốn đi theo Nora nữa. Quê sẽ đi một mình. Mặt trăng sà xuống gần mặt Quê. Quê rướn người vói lấy mặt trăng để đứng dậy. Mặt trăng vỡ làm đôi, và Quê lại rơi. Rơi cho đến khi Quê nghe tiếng kêu “Mẹ! Mẹ!”
Cá Linh đang lay vai Quê thật mạnh. “Mẹ! Mẹ! Nước tràn ra ngoài lâu rồi.” Quê đang đứng rửa chén mãi suy nghĩ không ngờ nước tràn mà không hay.
“Mẹ đang lo nghĩ chuyện gì?” – Con gái út của Quê nhìn mẹ dò hỏi. Quê nói với Cá Linh: “Mẹ có một thắc mắc mấy hôm nay mẹ suy nghĩ mãi và nghi ngờ bố. Bố không thích ăn ngoài, cũng không thích sushi thế mà mẹ thấy bố dùng thẻ tín dụng trả tiền nhà hàng sushi ở Highland Park trưa ngày thứ Tư tháng trước.” “À! Cái đó của con. Con và các bạn đi ăn.” Cá Linh nói. “Bố cũng đi ăn sushi ở Edison .” – Quê nói. “Cái đó cũng của con luôn.” – Cá Linh nói. “Thế còn cái bữa ăn sáng ở Diner Sunset?” – Chị hỏi. “Cái đó cũng của con. Mẹ không nhớ con đã kể với mẹ à. Con ở chơi qua đêm nhà bạn Rohini, buổi sáng tụi con đi ăn trước khi chia tay.” – Cá Linh nói. “Nhưng tại sao lại trên thẻ của bố?” “Bố đưa thẻ của bố cho con dùng, chỉ dặn con là đừng tiêu quá mức.” Quê nhận ra Highland Park và Edison đều gần trường Rutgers . Quê hỏi Cá Linh: “Nora đâu rồi?” “Nora đang ngủ trên giường của con.” – Cá Linh nhìn Quê lạ lẫm. Quê thấy cục nghẹn trong ngực mình đã biến mất tự bao giờ. “May mà mình không đặt vấn đề với anh nếu không đã để lộ tính ghen bậy.” – Quê tự nhủ.
Cảnh sát phỏng vấn, người chồng không biết vợ anh có trang facebook. Anh chỉ biết trang blog của chị thôi.
Nguyễn Thị Hải Hà
Tôi Đi Thi Hoa Hậu Phu Nhân—Gió Đồng Nội
Theo đúng sách vở ông bà dạy: “Trời đánh tránh bữa ăn” tôi áp dụng y chang như thế. Chờ cho chồng ăn xong bữa tối, tráng miệng đầy đủ, chuẩn bị ra ghế sô pha ngồi coi truyền hình tôi mới xà lại gần thỏ thẻ: Anh nè, em ghi tên dự thi hoa hậu phu nhân. Ông chồng té cái bịch xuống chiếc ghế ngay bên cạnh (may mà tôi đã chuẩn bị), mặt mày hốt hoảng, miệng cà lăm: e..m nói cái gì vậy?
Tôi cũng ngồi xuống theo rồi mới chậm rãi lặp lại: em đi thi hoa hậu phu nhân. Rồi không để chàng kịp “quay” mình, tôi làm một hơi. Này nhé, anh vẫn nói đàn bà là hoa. Hoa nào cũng có nét đẹp riêng, mỗi bông mỗi vẻ. Đẹp tốt phô ra, xấu xa đậy lại nên em nghĩ mình dự thi cùng các chị khác khoe sắc đẹp trong mùa xuân để mọi người thưởng thức những cánh hoa biết nói đó mà. Em nghiên cứu kỹ càng đơn dự thi rồi.
Mấy năm trước đơn dự thi bằng tiếng Mỹ lẫn tiếng Việt, dài tới 2 trang giấy lận. Có câu hỏi em không hiểu là người Việt gốc gì. Không lẽ người Việt gốc Mỹ đi thi ở đây? Rồi các câu thích ăn gì, có tham gia, hoạt động trong đoàn thể nào, đã từng thi hoa hậu hay làm người mẫu bao giờ chưa.. làm em ngại quá, không biết trả lời, đâu dám hỏi ai nên cứ để bụng thôi. Điều kiện dự thi thì phải trên 40 tuổi, không có tiền án (bị tù), không làm những chuyện phạm đến thuần phong mỹ tục Việt Nam.
Năm nay đơn chỉ còn 1 trang, bớt những câu hỏi “hơi khó trả lời”. Đọc hiểu liền. Điều kiện dự thi “vũ như cẩn” dễ ợt. Trước tiên là phải trên 35 tuổi (năm nay hạ xuống 5 tuổi). Ngoài tên, tuổi, chiều cao, sức nặng, năng khiếu, sở thích, là lý do muốn dự thi và điều gì mình muốn từ cuộc thi này. Sau lời cam kết giữ đúng những qui định và điều lệ của ban tổ chức thì mình ký tên là xong.
Anh đừng lo em mất nhiều thời gian tập dợt, hai buổi thôi. Mà em có gọi cho bà Phương Thảo, trưởng ban tổ chức kỳ thi hoa hậu phu nhân năm nay nữa. Hoa hậu phu nhân lần đầu tiên của Florida mình đó. Không phải nói nịnh chớ bà đẹp thiệt. Ăn nói ngọt ngào lắm. Đám chị em đi dự thi ai cũng khoái bả. Bao nhiêu kinh nghiệm bản thân bả truyền lại hết cho cả bọn. Từ cách đi, đứng, nói chuyện sao cho duyên dáng bà chỉ vẽ cho từng người, bắt tụi em “cọp bi” lại y chang. Sửa tới, sửa lui rồi bả dặn về nhà nhớ đứng trước gương tập dợt mỗi ngày. Bởi vậy anh có thấy cái bước của em bữa nay mềm mại chớ không lật đật như trước không. Học mà có hành là vậy.
Phải đi ra ngoài, gặp gỡ chị em bạn em mới thấy cái hay của mỗi người mà học hỏi. Có cái chị cao cao (em không nói tên để bữa thi anh đoán xem người nào nha) nói chuyện vui lắm. Thấy quen quen, em bắt chuyện. Vừa mở miệng hỏi phải năm ngoái.. thì chị hiểu liền: “Tui chớ ai. Năm nào tui cũng đi thi cho vui. Có người hỏi cắc cớ ngay mặt tại sao tui rớt hoài mà cứ đi thi hoài vậy. Họ đâu có biết đậu hay rớt tui không quan tâm. Tui đi thi cho rậm đám. Càng đông càng vui. Cuộc thi hoa hậu của cộng đồng càng xôm tụ. Đi thi thì mình có dịp diện áo mới. Hơn nữa ngày Tết mình bận áo dài truyền thống thật đẹp, mát mắt bà con đi coi. Đem niềm vui trước là cho mình, sau là cho khán giả rồi còn chụp hình kỷ niệm để mai mốt đi không nổi thì ngồi một chỗ mà coi lại cũng đỡ buồn vậy”. À há. Chị này nói nghe hay hết biết.
Vui bây giờ chưa đã còn cất dành niềm vui cho mai mốt về già. Cỡ nào cũng được vui. Mà thiệt vậy. Bữa hôm đi chụp hình để thi giải “ăn ảnh” cảm động lắm. Mười mấy mạng chụp mỗi người một hình bán thân. Không cần “photoshop” chỉnh trang lại mà ai cũng đẹp tự nhiên. Coi bộ khó cho ban giám khảo chấm giải này rồi đó. Rồi giải thời trang khi mỗi người tự lựa bộ đồ diện lúc ăn tiệc. Có bộ lộng lẫy, có bộ đơn sơ nhưng sang trọng. Cũng có bộ thật lịch sự. Tùy theo người mặc. Người đẹp nhờ lụa, lúa tốt nhờ phân quả không sai.
Tiếng là đi thi chứ mấy chị ai cũng dễ thương, thân thiện, không thấy ai tranh dành chi hết, cười giỡn cả buổi tập rồi hẹn hò nhau đi ăn. Không thấy có chút xíu ganh đua gì trong đó. Các “phu nhân”, người nào cũng con đàn cháu đống, thiếu điều có chắt nữa, đều đạt đạo (lão) rồi nên mọi chuyện đời rồi ra nước chảy hoa trôi, chi bằng lấy vui làm chính.
Có một chị “hơi nặng cân” khoe đám tụi em là nhờ ghi danh đi thi nên mới chịu khó kiêng cữ mà xuống được cả chục pound. Đã thiệt. Chắc là chỉ phải kỷ luật cái miệng dữ lắm. Anh biết rồi đó. Tuổi mình bây giờ ngửi hơi thức ăn không đã lên ký vù vù. Nhịn ăn, nhịn uống quá xá chừng trọng lượng mới bớt được chút đỉnh. Không chừng chỉ có tập thể dục kèm theo thì quá tốt luôn. Bớt mập thì bớt “ba cao” (cao máu, cao mỡ, cao đường). Vừa khỏe, vừa đẹp. Anh thấy đi thi hoa hậu phu nhân có ích lợi chưa?
Sau vụ thi này thế nào em cũng bắt chước để anh thấy bà xã cũng còn ngon lành. Mấy bữa nữa ban tổ chức sẽ đưa cho thí sinh những câu hỏi sẽ được bốc thăm để trả lời. Mình được học trước ở nhà nên em sẽ nhờ anh “gà” cho nhuần nhuyễn. Vòng đầu thì vậy đó. Ngược lại, vòng chung kết chỉ là 1 câu hỏi không ai biết trước để thi sự đối đáp của thí sinh. Câu trả lời này quyết định ra xem ai là người trúng giải hoa hậu.
Rồi còn giải thời trang nữa. Nhắc vụ này em mới nhớ cái áo đã lựa ngoài tiệm Macy. Có gì tối mai anh đi coi em mặc thử xem có hạp không nha. Biết là ý em chọn nhưng có thêm ý kiến của anh vẫn tốt hơn. Ủa anh không nghe em vừa nói đây là giải thời trang hả? Áo dài vẫn là chính ông xã ơi. Đây nè, đây là cái áo dài của ban tổ chức tặng cho mỗi thí sinh nè. Cùng màu xanh kim tuyến đẹp quá chừng.
Đâu phải chỉ mặc áo dài xanh này. Mình được mặc chiếc áo dài riêng của mình nữa mà. Bởi vậy mới có giải duyên dáng. Em phải lựa coi chiếc áo dài nào tăng phần thướt tha, dịu dàng khi khoác lên người. Dễ mà khó đó anh. Từ sắc áo đến màu hoa, qua cách cắt may khít khao, vừa vặn. Không được chật, mặc vô giống đòn bánh tét. Lỡ hắt hơi một cái, khuy nút bung hết ra trống hốc trống hoác thì có đường độn thổ. Còn rộng rinh sẽ lụng thụng như áo tế, trông giống ông bù nhìn coi chán chết. Khó là vậy.
Chưa hết đâu Anh, còn giải thân thiện mọi năm do thí sinh tự chấm cho nhau, năm nay do ban giám khảo kín đáo theo dõi cách hành xử của thí sinh để âm thầm cho điểm nên ai cũng vui. Mà anh biết không? Ban giám khảo năm nay toàn người mới, có 2 người em biết mặt còn 5 người kia lạ hoắc. Cuộc thi hoa hậu phu nhân năm nay có nhiều thay đổi mới mẻ chắc sẽ tốt đẹp hơn mọi năm.
Người tính không bằng trời định. 5 ngày nữa tới cuộc thi hoa hậu thì tôi lăn ra bệnh. Cúm nó hành. Đắc Kỷ ho gà chắc cũng “nổ cổ, khổ họng” cỡ tôi là cùng. Tức ngực, ba sườn đau như võ sĩ thua trận, bị dần một trận nhừ tử. Nước mắt nước mũi lòng thòng, cổ họng khô đắng. Thôi đành rút đơn đi thi hoa hậu phu nhân năm nay. Đến hẹn (sang năm) lại lên. Thế nào cũng có tôi góp mặt. Nhất định như thế. Tôi sẽ chuẩn bị từ bây giờ. Độc giả nhớ đi coi ủng hộ nha.
Thật là may mắn cho cộng đồng, tới ngày thi Trời thật ấm. Không đi thi được thì mình đi coi lấy kinh nghiệm. Tôi ráng uống thuốc đều chi đẩy bà cúm đi, lấy lại sức du Xuân ở hội chợ Tết cộng đồng.
Trả 5 đô la mua vé vào cửa xong tôi đi ngang qua “ông hàng hoa” bán cả trái cây trước khi bước vào hội trường. Ngay chỗ xét vé là cổ động viên của 2 liên danh ứng cử ban đại diện cộng đồng niên khóa 2014-2016 đứng phát giấy quảng cáo. Bên tay mặt là bàn của Ban Bầu Cử. Đưa bằng lái xe để ghi danh đi bầu xong thì bước sang bàn bên cạnh để bỏ phiếu. Làm xong nhiệm vụ “công dân”, một lá phiếu là một viên gạch xây dựng cộng đồng, tôi tiếp tục du xuân. Bàn bên cạnh của hội Thủ Đức. Kế tiếp là bàn dành cho hội Cao Niên. Đứng ngắm những hình ảnh trình bày sinh hoạt của hội, tôi được một vị đưa cho bản tin. Cất về nhà đọc, tôi bước sang gian của hội Đức Thánh Trần cùng hội Tế Lễ. Thấy những sản phẩm thủ công nghệ mũ, khăn quàng, áo len em bé, móc bằng tay thật đẹp và rẻ. Chỉ $10 đô la. Tôi chọn chiếc áo đầm len màu hồng thật dễ thương.
Nhìn thấy lá cờ Vàng nho nhỏ cắm trên nóc mái nhà tranh ở góc phía phải hội trường, tôi bước lại gần hàng rào để thấy con heo mọi chạy lăng quăng trong chuồng. Hàng xóm của nó là những cô gà mái tơ mập mạp đang bươi thóc cùng hai anh gà trống đang khoe bộ lông sặc sỡ đầy màu sắc trên chiếc thanh tre gác ngang gần nóc chuồng. Trong sân bày những chiếc ghế nhỏ quanh các bàn ăn. Tất cả đều dùng tre. Cả một trời quê hương mang theo ra xứ người. Tiếc một điều là không thấy tên của quán. Tôi mua một tô mì Quảng cho bạn, một ly sữa đậu nành cho mình rồi tiếp tục vòng chợ Tết. Những quán bán thức ăn đông đảo người thưởng thức.
Đủ mọi món ăn truyền thống trong những ngày xuân. Qua những gian quảng cáo luật sư, bán bảo hiểm là nơi Wallgreen tặng quà như hộp đựng thuốc, bút viết, túi xách.. để giới thiệu chương trình bảo vệ sức khỏe. Dược sĩ Thắng Phạm cho biết Wallgreen chúc mừng năm mới đến người Việt bằng những thử nghiệm miễn phí cho: Áp suất máu, Cao Mỡ, Tiểu Đường trong 2 ngày chợ Tết của Cộng Đồng Việt Nam Trung Tâm Florida. Đọc tờ giới thiệu mới thấy Wallgreen nhận bảo hiểm, lại có chích ngừa Flu, ngừa nhiều thứ bệnh, cả loại Tdap mà trước đây tôi phải đến tận Department Of Health của chính phủ tốn gần hai trăm bạc (2 người) vì họ không nhận bảo hiểm. Uổng thật. Còn nữa, mỗi Thứ Ba đầu Tháng, nếu mua thuốc do Wallgreen chế tạo (Wallgreen Brand) bạn sẽ được bớt 20% và 15% cho những sản phẩm khác của Wallgreen. Tôi không có ý quảng cáo (không công) cho họ mà chỉ nói những điều tôi đã trải qua để bạn tự nghiệm nhé.
Thế là hết một vòng chợ. Ngồi nghỉ chân, tôi lẩn thẩn nghĩ. Đã có cuộc thi hoa hậu, rồi hoa hậu phu nhân. Hai loại hoa mà không có gì cho “gươm” hay “súng”. Tôi đề nghị ban tổ chức đặt giải thi “Lực Sĩ đẹp” cho thanh niên lớp tuổi dưới 30. Phần các cụ trên 60 sẽ thi giải “Liệt Sĩ khỏe”. Bảo đảm sẽ có nhiều người thi, kéo theo người đi ủng hộ. Chắc chắn ngày Tết sẽ đông và vui hơn nữa. (Sáng kiến này của tôi đã trình tòa lấy độc quyền rồi. Ai xử dụng đều phải xin phép đó).
Trở lại buổi du Xuân, tôi kiếm một chỗ ngồi gần sân khấu, phía giữa, ngay sau lưng ban giám khảo để dễ chụp hình và nhìn bao quát cả hội trường. Sân khấu tương đối đơn sơ. Khán giả khá đông. Thí sinh mà tôi nhắm đã vào chung kết. Cuộc thi đã vào phần cuối. Còn lại 5 người. Tôi đang hồi hộp chờ câu hỏi sau cùng thì chút trở ngại xảy ra. Ban giám khảo ngưng cuộc thi đôi phút để giải quyết. Ban tổ chức năm nay thật hay và có quyết định đúng đắn. Tất cả mọi người có mặt đều hài lòng. Công tâm mà nói, trục trặc thì ở đâu cũng có, ăn thua cách giải quyết thôi. Đừng để người dân mất lòng tin. Chương trình thi hoa hậu năm nay đã thu hút được nhiều khán giả. Nếu cứ làm việc đúng đắn như thế tôi nghĩ số người yểm trợ sang năm sẽ tăng thêm bội phần. Và số thí sinh dự thi cũng nhiều hơn vì biết là mình được đối xử công bằng, phân minh, và tôn trọng.
Bạn đọc ơi, nhớ nhé, sang năm, trước đoàn dự thi, có tôi đi hàng đầu…
Hẹn bạn năm sau.
Gió Đồng Nội
Luật Mới Áp Dụng Năm 2019 Tại California—LS. Nguyễn Quốc Lân
Thống Đốc Tiểu Bang Jerry Brown sẽ rời khỏi chức vụ ngày 7 Tháng Giêng, năm 2019, sau khi ký hơn 1,000 dự luật thành luật trong năm cuối cùng của ông tại văn phòng, hầu hết đều có hiệu lực từ ngày 1 Tháng Giêng. 2019. (Hình: AP/ Damian Dovarganes)
Kết thúc khóa họp Nghị Viện (Legislative Session) năm 2018, Thống Đốc Tiểu Bang Jerry Brown đã ký chuẩn thuận 1,016 dự luật trong số 1,217 dự luật được Nghị Hội được thông qua. Đa số các điều luật này có hiệu lực bắt đầu từ ngày đầu năm 2019. Qua truyền thống này, mỗi ngày đầu năm, hàng loạt các điều luật mới bắt đầu được áp dụng. Các thay đổi này có khi không ảnh hưởng gì đến ai, nhưng cũng có khi ảnh hưởng rất nhiều trong cuộc sống hằng ngày của chúng ta. Sau đây là một số các điều luật có ảnh hưởng nhiều đến cuộc sống của nhiều người tại California bắt đầu từ ngày đầu năm 2019.
Dưới đây chỉ là tóm tắt của một số các điều luật tiêu biểu. Quý vị muốn tìm hiểu thêm xin vào trang nhà của Nghị Hội Tiểu Bang California (California Legislature)—https://leginfo.legislature.ca.gov/ và chọn các điều luật theo ký số AB – Assembly Bill hay SB – Senate Bill. Muốn tìm hiểu xem các thay đổi này có áp dụng trong trường hợp của mình hay không, quý vị nên tham khảo với một luật sư hay tìm hiểu để đọc cho rõ ngôn ngữ các điều luật đó chứ không nên dựa vào bài viết này.
Luật Lao Động
Bắt đầu vào ngày đầu năm 2019, mức lương tối thiểu tại California là $11 đối với các hãng xưởng có dưới 25 nhân viên hay $12 cho các hãng xưởng có từ 25 nhân viên trở lên. Lịch trình tăng lương này bắt đầu từ năm 2016 với mục tiêu nâng mức lương tối thiểu cho mọi nhân viên lên đến $15 vào năm 2022. Nhiều thành phố có mức lương tối thiểu cao hơn và mức lương đó được áp dụng tại các địa phương đó. Mức lương tối thiểu của liên bang vẫn ở mức $7.50 một giờ nhưng chỉ được áp dụng tại các tiểu bang không có mức lương cao hơn.
Tiểu bang cũng đã thông qua nhiều điều luật khác có ảnh hưởng sâu rộng đến các quan hệ lao động.
SB 1976 – buộc chủ nhân phải, trong khả năng có thể được, cung cấp nơi vắt sữa cho con bú thuận tiện hơn là “phòng vệ sinh” như thường thấy xảy ra.
AB 1565 – buộc các công ty thầu xây cất (construction contractors) phải chịu trách nhiệm trả lương cho nhân viên làm việc cho các người phụ thầu (sub-contractors) bằng cách giữ lại số tiền dự trù để trả cho nhân viên trong trường hợp họ không được trả tiền đầy đủ.
SB 1412 – buộc chủ nhân chỉ được quyền điều tra về hồ sơ phạm pháp liên quan đến các tội danh có liên hệ trực tiếp đến trách nhiệm của việc làm liên hệ. Năm ngoái, một điều luật mới thông qua chỉ cho phép chủ nhân được hỏi đến hồ sơ phạm pháp chỉ khi đã quyết định thuê mướn và chỉ còn kiểm chứng hồ sơ phạm pháp.
Vấn đề sách nhiễu tình dục
Để đối phó với nhiều biến cố liên quan đến vấn đề xách nhiễu tình dục tại sở làm, tiểu bang California đã thông qua nhiều điều luật nhằm bảo vệ các nạn nhân sách nhiễu tình dục hay điều tra để truy tố những phần tử gây ra vấn đề này.
SB 3109 – Ngăn cấm hay vô hiệu hóa các thỏa thuận kiện tụng giữa nhân viên và chủ nhân mà trong đó có những điều khoản nhằm ngăn cấm bất cứ ai ra làm chứng hay khai báo các hành vi sách nhiễu tình dục tại các thủ tục toà án, điều tra hay lập pháp. Một điều khoản khác, SB 820, ngăn cấm các điều khoản trong thỏa thuận kiện tụng mà có những điều khoản nhằm ngăn cản việc tiết lộ các dữ kiện liên quan đến hồ sơ sách nhiễu tình dục, kỳ thị giới tính hay bị chủ nhân trả thù vì những lời cáo buộc này.
SB 1300 – Ngăn cấm chủ nhân buộc nhân viên phải khai báo về hồ sơ khai báo hay từ bỏ khiếu kiện về lao động để được tăng lương hay tiếp tục làm việc, hay buộc chủ hãng phải chịu trách nhiệm ngay cả cho những hành động kỳ thị của những thành phần có liên hệ hợp đồng với chủ nhân nhưng không phải là nhân viên của chủ nhân.
AB 2770 – Không công nhận các lời cáo buộc trong các đơn kiện về sách nhiễu tình dục có thể làm lý do cho các đơn kiện về mạ lỵ hay bôi nhọ cá nhân nếu những lời cáo buộc đó không có ác ý.
SB 1343 – Buộc các hãng xưởng có từ 5 nhân viên trở lên phải tổ chức huấn luyện thường xuyên cho nhân viên và nhân viên cấp trên về vấn đề sách nhiễu tình dục. Luật hiện nay chỉ buộc các hãng xưởng có từ 50 nhân viên trở lên cung cấp những khóa huấn luyện này mà thôi.
AB 1619 – Kéo dài thời hạn làm đơn kiện về sách nhiễu tình dục từ 2 năm lên 10 năm hay 3 năm sau khi phát hiện ra thương tích đã xảy ra. Việc kéo dài thời hạn này sẽ tạo điều kiện cho nhiều người có thể nạp đơn kiện về vấn đề sách nhiễu tình dục.
Hồ sơ kỷ luật của bác sĩ
SB 1448 – Bắt đầu từ Tháng Bảy, 2019, nếu bác sĩ bị quản chế bởi các cơ quan cấp bằng hành nghề vì lý do kỷ luật, người bác sĩ đó phải thông báo cho bệnh nhân biết là họ đang bị quản chế trước khi chữa trị cho bệnh nhân.
Giáo dục
AB 1871 – buộc các trường học công cộng phải cung cấp tối thiểu một bữa ăn có đầy đủ dinh dưỡng cho học sinh. Quy định này nhằm đối phó với các học sinh bỏ ăn vì bận học và lười biếng nhận phần ăn trưa, cho dù là miễn phí.
AB 1974 – Trường học không được quyền giữ lại bằng tốt nghiệp vì lý do thiếu tiền phạt mất sách hay tiền lệ phí đóng cho trường.
Bầu cử
AB 216 – Buộc chính quyền phải trả bưu phí khi gởi phiếu bầu trở lại để cử tri khỏi phải trả tiền tem khi gởi phiếu bầu trở lại phòng phiếu.
SB 568 – Dời ngày bầu cử Sơ Bộ Tổng Thống năm 2020 lên Thứ Ba đầu Tháng Ba để có thêm ảnh hưởng trên toàn quốc trong cuộc bầu cử tổng thống sắp tới.
Thực phẩm
AB 1884 – Nhà hàng sẽ không được tự động đưa ra các ống hút bằng nhựa để uống nước, trừ khi được yêu cầu bởi khách hàng.

SB 1192 – Nhà hàng có thức ăn cho con nít không được tự động cung cấp các thức uống có nhiều đường, trừ khi được yêu cầu bởi khách hàng trẻ em.
SB 1164 – Các cơ sở làm rượu hay bia có thể bán trực tiếp cho khách hàng, thay vì chỉ được qua các hình thức nếm rượu hay bia tại cơ sở sản xuất rượu bia.
SB 1138 – Các bệnh viện phải cung cấp các món ăn chay trong số các phần ăn hàng ngày.
AB 626 – Cho phép bán đồ ăn nấu sẵn tại nhà mà không phải qua nhà hàng. Tuy nhiên, các dịch vụ nấu ăn này vẫn phải thông qua các tiêu chuẩn vệ sinh của sở y tế địa phương.
Súc vật
AB 2274 – Tòa án ly dị có thể phán quyết về phân chia quyền nuôi súc vật trong hồ sơ ly dị. Trước đây luật gia đình coi súc vật như là đồ vật và ra phán quyết tương tự như đối với đồ vật.
AB 485 – Cấm các tiệm bán súc vật không được bán các loại chó, mèo hay thỏ đến từ các nhà chuyên gây giống các loài vật này để bán. Các loại súc vật này nếu bán tại các cửa tiệm súc vật chỉ được lấy từ các cơ sở bảo vệ súc vật bỏ rơi để nhận đem về nuôi.
Giao thông
AB 2989 – Người lớn trên 18 tuổi dùng xe điện hai bánh (electric scooters) thì không cần mang nón an toàn. Tuy nhiên trẻ em dưới 18 tuổi vẫn phải mang nón an toàn. Tốc độ dùng xe điện này có thể lên đến 35 mile một giờ thay vì 25 mile như trước đây. Một điều luật khác, AB 3077, quy định là các trẻ em nào dùng xe này mà không mang nón an toàn có thể bị giấy phạt, nhưng có thể được xóa nếu các em đi học một lớp an toàn và chứng minh có mua mũ an toàn trong vòng 120 ngày.
SB 1014 – Buộc các hãng xe đưa đón cá nhân như Uber hay Lyft phải gia tăng số lượng xe dùng ít khí thải vào không khí. AB 2886 còn buộc các xe này phải tiết lộ tên tài xế, ảnh, hình dạng của chiếc xe và bảng số xe trước khi đến đón khách.
SB 1046 – Buộc những người bị kết án lái xe say rượu tái phạm hay có gây thương tích phải gắn dụng cụ phát hiện lượng rượu trước khi nổ máy để từ 12 đến 48 tháng để ngăn ngừa lái xe khi uống rượu bia. Ngược lại người lái xe có gắn máy này không bị giới hạn nơi lái xe đến.
SB 179 – Người xin bằng lái xe hay thẻ căn cước có thể tuyên bố giới tính khác nam hay nữ và được đánh dấu bằng chữ X. Bất cứ ai muốn đổi hồ sơ giới tính của mình trên bằng lái xe hay thẻ căn cước cũng có thể xin đổi ngay hay khi đổi bằng lái xe hay thẻ căn cước.
AB 1274 – Gia tăng xe mới từ 6 năm lên 8 năm được miễn khỏi phải kiểm tra mức khí thải (smog check) mỗi hai năm một lần. Bù lại, những chủ xe này phải trả một lệ phí $25 vào quỹ giảm thiểu khí thải vào không khí.
Hình sự
SB 1391 – Cấm giam trẻ em dưới 16 tuổi trong nhà tù người lớn cho dầu các em này phạm tội nghiêm trọng và bị xét xử như người lớn.
SB 10 – Hủy bỏ hình thức đóng tiền thế chân để được tại ngoại hầu tra bắt đầu từ Tháng Mười, 2019. Thay vào đó, những nghi can bị tội nghiêm trọng sẽ được thẩm định mức độ rủi ro bỏ trốn trong thời gian chờ đợi ra tòa và những người bị tội nhẹ sẽ được tạm thả tự do chờ ngày ra tòa mà không cần phải đóng tiền thế chân. Tiểu bang California đã trở thành tiểu bang đầu tiên hủy bỏ thể thức đóng tiền thế chân, một thủ tục quan trọng trong hệ thống công lý của Hoa Kỳ.
AB 1793 – Bắt đầu từ Tháng Bảy, 2019, Bộ Tư Pháp Tiểu Bang có thể duyệt xét các hồ sơ kết án về xử dụng hay cầm giữ cần sa để có hủy bỏ các án phạt này. Tiểu bang California đã thông qua luật cho phép xử dụng cần sa để giải trí và đang theo đuổi chính sách coi nhẹ các án phạt liên quan đến cần sa.
SB 1100 – Nâng tuổi mua súng dài tại California từ 18 tuổi lên 21 tuổi bắt đầu từ ngày 1 Tháng Hai. AB 2103 quy định những người muốn xin mang súng giấu kín trên người phải theo học tối thiểu 8 tiếng đồng hồ về sử dụng súng.
Kết luận
Trên đây chỉ là một số thay đổi tiêu biểu và có ảnh hưởng đến nhiều người trong số hàng ngàn điều luật mới vào ngày đầu năm tại đủ các cấp chính quyền từ liên bang, tiểu bang, quận hạt hay thành phố. Mỗi tiểu bang trên toàn Hoa Kỳ cũng có những điều luật mới với nhiều thay đổi khác nhau.
Luật chung tại Hoa Kỳ xác định là không biết luật không phải là biện hộ vô tôi. Tuy nhiên luật pháp cũng có phần du di đối với những điều luật mới ban hành mà ít ai biết đến. Do đó, đón chào năm mới với hàng ngàn hay hàng trăm ngàn điều luật mới, mọi người cũng không nên bận tâm lắm vì những điều luật mới.
Luật Sư Nguyễn Quốc Lân
11/6/2018—Vote for Van Lan Truong | 6/11/2018—Hãy bầu phiếu cho Trương Vân Lan
Kính thưa quý anh, quý chị, quý vị,

Và, cư dân gốc Việt chiếm tỷ lệ cao nhứt so với các sắc dân khác
Có 8 Ứng Cử Viên tranh cử vào 2 chức vụ Nghị Viên Hội Đồng Thành Phố.

Chị Vân Lan (hàng đầu, người thứ 3 kể từ bên trái) trong 1 buổi sinh hoạt của Phụ Nữ Lâm Viên

Chị Vân Lan (người cầm microphone) luôn có giọng nói và nụ cười thân thiện
Chị Trương Vân Lan hiện là Chuyên Viên Điều Hành Phân Tích thuộc Cơ Quan Dịch Vụ Sức Khoẻ Hành Vi của Quận Hạt Santa Clara; là Uỷ Viên Uỷ Ban Cố Vấn Kế Hoạch Thành Phố Milpitas, California. Chị đồng thời cũng là Hội Trưởng Hội Đồng Hương Tây Ninh tại miền bắc California. Ngoài ra, chị còn là Uỷ Viên Ban Chấp Hành Đoàn Phụ Nữ Lâm Viên Bắc California (trực thuộc Hội Võ Bị Bắc California.)
Sau khi tốt nghiệp University of Massachusetts Amherst, chị Vân Lan đã tạo nhiều thành tích nổi bật tại Boston trong vai trò một người tổ chức cộng đồng. Bằng niềm đam mê, với nỗ lực và kinh nghiệm suốt 7 năm hoạt động, chị đã nhanh chóng trở thành người lãnh đạo cao cấp của Boston Mayor’s Office of Neighborhood Services. Với kiến thức sâu rộng và tinh thần phục vụ hết mình vì đồng bào ruột thịt, chị đã là gạch nối hiệu quả và đắc lực giữa Thị Trưởng Raymond Flynn và Cộng Đồng Người Việt Quốc Gia tại Greater Boston. Chị sáng lập và là Chủ Tịch đầu tiên của Liên Đoàn Phụ Nữ Mỹ gốc Việt Massachusetts. Chị có nhiều kinh nghiệm từng trải với nhiều thành quả phục vụ Cộng Đồng Việt Nam tại các thành phố như Boston, Washington D.C., Houston, San Jose, Milpitas.
Di chuyển về California từ năm 2010, chị nhanh chóng tìm hiểu và tham gia vào các sinh hoạt chính trị mainstream tại miền bắc California, thiết lập mối quan hệ vững chắc với Cộng Đồng Người Việt và các nhà lãnh đạo chính trị trong khu vực. Chị đã giúp đỡ và vận động đưa đến tranh cử thắng lợi cho Nghị Sĩ Tiểu Bang California Jim Beall (2012), cho Giám Sát Viên Quận Hạt Santa Clara Cindy Chavez (2013), cho Nghị Sĩ Tiểu Bang California Bob Wieckowski (2014), cho Dân Biểu Tiểu Bang California Ash Kalra (2016.), v.v…
Và nay, đã đến lúc — chị Trương Vân Lan cần vận động cho chính mình — để khả dĩ có một vị trí thích hợp nhằm phục vụ đắc lực và hữu hiệu hơn, đối với mọi sắc dân (nói chung) và đối với người Việt (nói riêng.)

Phó Thống Đốc Gavin Newsom đang lắng nghe và ghi chép đề nghị của Chị Vân Lan về Cộng Đồng Người Việt
Nghị Sĩ Bob Wieckowski và Chị Vân Lan tại một buổi sinh hoạt cộng đồng
Đối với những vị đã có chủ kiến, đã quyết định chọn Chị Vân Lan làm người dân cử của mình và những vị đã bỏ phiếu absentee ballot, em không dám lạm bàn thêm nữa; nhưng, nếu quý vị còn đang phân vân và lưỡng lự, thì xin mời tìm hiểu thêm về chị Trương Vân Lan tại đây các website sau đây:
– https://phunulamvien.wordpress.com
Ứng Cử Viên Trương Vân Lan
Van Lan Truong talks about Vietnam and immigrant community struggles | KQED
Milpitas Adult School Open House Citizenship Interview | uscitizenpod
Ứng Cử Viên Nghị Viên Hội Đồng Thành Phố Milpitas Trương Vân Lan ra mắt Cộng Đồng | VietTV Network
Voices of 8 Milpitas City Council’s Candidates | Milpitas Beat
Làm Cách Nào Để Nhận Biết Thông Tin Bịa Đặt, Sai Sự Thật? — Mai V. Phạm
“Phải thận trọng với kiến thức dối trá; nó còn nguy hiểm hơn sự ngu dốt” (Beware of false knowledge; it is more dangerous than ignorance) — George Bernard Shawn
Trong thời đại Internet hôm nay, ngày càng có nhiều người chọn cách mở mang trí tuệ và cập nhật thông tin bằng mạng xã hội, web và blog. Tuy nhiên, đã có những cá nhân lợi dụng mạng xã hội để phát tán và lan truyền những thông tin sai và giả, nhằm thu hút sự chú ý của dư luận hoặc nhằm đạt được mục đích đen tối, bẩn thỉu nào đó. Chính vì thế, chúng ta phải cảnh giác và thận trọng trước những thông tin giả và sai lệnh.
Tại Việt Nam, thông tin nửa sự thật, nửa bịa đặt ngày càng nhiều trên Facebook
Tin giả đã trở thành một vấn đề nhức nhối với nhiều người. Trước đó, ngày 7/6, tờ Washington Post tường thuật rằng Twitter – mạng xã hội lớn nhất thế giới – đã khóa hơn 1 triệu tài khoản/một ngày vào những tháng gần đây trong một nỗ lực ngăn chặn thông tin sai lệnh ảnh hưởng tới những cuộc bầu cử tại (1). Mới đây ngày 31/7, Facebook cũng thông báo đã xóa 32 trang (Page) và nhiều tài khoản giả mạo (fake accounts) trong một nỗ lực ngăn chặn các cuộc tấn công nhắm vào các cuộc bầu cử Mỹ (2).
Tại Việt Nam, thông tin nửa sự thật, nửa bịa đặt ngày càng nhiều trên Facebook. Điều đáng nói là số người đọc, likes và shares những bài viết sai lệch như thế là nhiều, nhưng số người nhận ra thông tin sai sự thật là thiểu số. Ví dụ như cách đây vài tuần, người viết thấy một bạn chia sẻ một bức ảnh gồm thủ tướng Việt Nam là Nguyễn Xuân Phúc và thủ tướng Canada là Justin Trudeau như sau:

Nếu đọc thông tin của người đăng ảnh là Nguyễn Xuân Phúc “sang Canada xin tiền”, rồi nhìn gương mặt và dáng người của những người lính bên cạnh, chúng ta sẽ thấy họ không phải là người Canada, mà là người Việt Nam. Đây là sự mâu thuẫn dễ nhận thấy, khiến chúng ta nghi ngờ sự trung thực của tấm ảnh. Một điều quan trọng khác nữa giúp chúng ta nhận ra tấm ảnh đã được chỉnh sửa (photoshop) là nhờ vào kiến thức cũng như khả năng suy luận thông thường (common sense). Việt Nam là thành viên chính thức của Liên hợp Quốc (United Nations), vì thế lá cờ Đỏ sao vàng được cộng đồng quốc tế công nhận. Cho dù Thủ tướng Canada yêu thích là cờ Vàng cách mấy, cũng sẽ không đón tiếp chính thức Nguyễn Xuân Phúc – đại diện nhà nước Việt Nam – bằng lá cờ Vàng vì tôn trọng nguyên tắc ngoại giao quốc tế.
Với những nghi ngờ đó, chúng ta có thể google tìm ra sự thật. Hãy google “Nguyễn Xuân Phúc đón thủ tướng Canada Justin Trudeau” sau đó chọn “Images”. Google sẽ hiện ra những bức ảnh gốc chưa bị photoshop, chứng minh được tấm ảnh trên đã bị chỉnh sửa.
Những ai yêu chuộng dân chủ cần phải mạnh mẽ lên án bất kỳ thông tin, bài viết nào với nội dung vận động và ủng hộ dân chủ nhưng lại xen vào đó sự dối trá. Đấu tranh chống chế độ cộng sản hung bạo – vốn là bậc thầy của dối trá, mà lại dùng tư duy gian dối và xảo trá, thì có khác gì với chế độ cộng sản ? Muốn vận động nhiều người dân tham gia cuộc cách mạng dân chủ, thì chúng ta ít nhất phải đồng ý với nhaumột nền tảng cơ bản : tôn trọng sự thật và kiên quyết bảo vệ lẽ phải bởi đó là vũ khí mạnh mẽ và đạo đức tối thiểu của một con người.
Đã thế, còn có những bài viết trên danh nghĩa là cung cấp kiến thức (knowledge) và sự thật (facts) về chính trị và lịch sử, nhưng lại đầy những chi tiết bóp méo sự thật, kèm theo những nhận định cảm tính và thành kiến. Nếu một người không có kỹ năng xác minh cũng như kiểm chứng các dữ liệu trong bài viết, thì họ sẽ trở thành nạn nhân của tư tưởng lệnh lạc, sai trái.
Dạy một người không có kiến thức chính trị cơ bản thì dễ hơn giáo dục lại một người bị tẩy não, tin vào những tư tưởng chính trị không đúng đắn. Nhà hoạt động chính trị đoạt giải Nobel Văn chương năm 1925 là George Bernard Shaw đã diễn đạt rất ý nghĩa sự nguy hiểm của thông tin sai lệch : “Phải thận trọng với kiến thức dối trá ; nó còn nguy hiểm hơn sự ngu dốt”. Nếu các cử tri ở một đất nước dân chủ bịlừa gạt bởi những thông tin sai lệchcủa các chính trị gia mị dân và vô đạo đức, họ sẽ tiếp tay bầu chọn cho những kẻ bất tài và lạm quyền, và cuối cùng dẫn đến những hệ quả vô cùng nghiêm trọng. Vì thế, người viết mong muốn chia sẽ vài cách hữu ích cho những ai muốn nhận biết thông tin giả và kiểm chứng thông tin để trở thành một người đọc tỉnh táo, có chọn lọc.
Cách thức kiểm chứng thông tin
Kiểm chứng và xác minh thông tin là một trong những kỹ năng quan trọng của học sinh bậc cao đẳng, đại học ở các nước dân chủ tiến bộ. Có nhiều cách để nhận ra sự bịa đặt hay trung thực của một bài viết, nhưng giản dị nhứt là đặt ra cho bản thân những câu hỏi sau :
1. Tác giả của thông tin, bài viết đó là cá nhân hoặc tổ chức nào ?
– Cá nhân hoặc tổ chức – tác giả bài viết có đủ thẩm quyền không ? Ví dụ, tác giả viết một bài về kinh tế, nhưng lại không phải là một chuyên gia kinh tế, lại càng không tốt nghiệp ngành kinh tế, và cũng không được cộng đồng chuyên gia kinh tế đánh giá cao, thì người đọc phải thận trọng với nội dung bài viết.
– Nếu tác giả tự nhận là chuyên gia của một lĩnh vực nào đó, hãy google tìm hiểu thêm thông tin về tác giả. Tác giả đã từng xuất bản cuốn sách nào về lĩnh vực chuyên môn và được đánh giá cao chưa ? Tác giả có được tổ chức uy tín hoặc cộng đồng chuyên môn đánh giá cao về sự tin cậy hay không ?
– Nếu một bản tin trên một trang web hoặc blog, thì trang web đó có sự tin cậy trong lĩnh vực truyền thông hay không ? Trang web có mục thông tin về tổ chức hoặc cá nhân đứng đằng sau trang web đó hay không ? Cá nhân hoặc tổ chức đằng sau trang web đó có uy tín về truyền thông hay không ?
– Đăng nhập trang https://whois.icann.org/en hoặc http://whois.domaintools.com, để thu thập thông tin giá trị về trang web muốn tìm hiểu bao gồm : ngày đăng ký trang web, thành phố và nước đăng ký. Ví dụ, trang web giả mạo website của quốc hội Việt Nam là quochoi.org sẽ có những thông tin như sau :

Từ những thông tin trên, chúng ta biết được trang quochoi.org được tạo ra vào năm 2010 và người đăng ký xuất thân từ một thành phố của Hoa Kỳ. Trang web của quốc hội Việt Nam mà lại đăng ký domain tại một thành phố của Hoa Kỳ thì có hợp lý hay không? Chúng ta có thể google “quốc hội Việt Nam” và Google sẽ hiện lên trang web chính thức của quốc hội là quochoi.vn.
Bạn có thể vào http://whois.domaintools.com và gõ quochoi.vn vào ô tìm kiếm thì sẽ thấy được những thông tin cơ bản về trang web này như dưới đây :
Điều cần lưu ý trang web của cơ quan chính phủ hoặc truyền thông uy tín luôn có mục “Liên Lạc” (Contact Us) hoặc “About Us” ở phía cuối trang web, với tên và địa chỉ của người đại diện trang web. Khi truy cập vào quochoi.vn, bạn sẽ thấy thông tin chi tiết của người đại diện trang web và địa chỉ liên lạc ở phía cuối trang. Những trang web nào có mục đích thông tin hoặc giáo dục, nhưng lại không có mục “Liên Lạc” và thông tin người đại diện, thì không đáng tin cậy. Trang giả quochoi.org không có mục “Liên Lạc” và cũng không có bất kỳ thông tin về người đại diện hoặc địa chỉ liên lạc.
– Lưu ý phần đuôi của trang web. Ví dụ những trang web có đuôi chấm .gov (chính phủ); .edu (giáo dục) ; .mil (quân đội) thì đáng tin cậy hơn những trang web có đuôi .com; .net; hoặc .info.
– Wikipedia là một trang web mở, nghĩa là ai có tài khoản cũng có thể sửa đổi nội dung có sẵn hoặc viết nội dung mới. Nhiều trường đại học Hoa Kỳ không cho phép sinh viên trích dẫn thông tin từ Wikipedia cho các bài luận văn vì không tin cậy. Ngắn gọn, nếu muốn học hỏi thêm kiến thức như lịch sử, chính trị, triết học…, thì Wikipedia chắc chắn không phải là nguồn đáng tin cậy.
2. Nội dung chính của bài viết hoặc bản tin là gì?
– Bài có trích dẫn nguồn (sources – citation) hay không ?
– Nguồn của bài đến từ các tác giả, tổ chức nghiên cứu uy tín và trung thực hay vô danh ?
– Nội dung có phản ánh thông tin chính xác và logic không ?
– Có trang web nào khác đăng nội dung như thế hay không ?
– Bài viết là một bản tin hay chỉ đơn thuần là ý kiến cá nhân ?
– Ngày đăng bài là ngày nào ?
– Trang web đăng bài có thường xuyên cập nhật nội dung hay không ?
Cần tập thói quen kiểm chứng bằng cách xác minh nguồn (sources – citation) cũng như truy tìm bằng chứng hỗ trợ các luận điểm về số liệu và thông tin trong bài viết. Học các giá trị đúng đắn thì luôn hữu ích, nhưng học điều lệch lạc, sai trái thì không chỉ hại bản thân, mà còn ảnh hưởng những người xung quanh. Ví dụ, một người đăng lên Facebook công thức chữa trị một căn bệnh nào đó. Bạn không chịu hoặc không biết cách kiểm chứng công thức đó xuất phát từ bác sĩ nào, có đáng tin cậy hay không, có phù hợp với mọi cơ thể hay không, mà share ngay lập tức mặc dù trong thực tế công thức chữa bệnh đó đã được nhiều bác sĩ uy tín chứng minh là bậy bạ. Và người thân vô tình thấy công thức bạn share rồi làm theo và khiến bệnh trở nặng. Rõ ràng, hệ quả của việc truyền bá thông tin sai lệch là nguy hiểm và nghiêm trọng.
Quan trọng hơn, đọc các bài luận chính trị và lịch sử chứa những thông tin sai sự thật, lệch lạc trong một khoảng thời gian dài là đầu độc bộ não và tư duy. Kiến thức thì khổng lồ, nhưng cần tỉnh táo đặt câu hỏi chất vấn tài liệu mình đọc, có đáng tin cậy, phản ánh đúng sự thật hay không?
Thay lời kết
Một thói quen tốt cho mỗi anh chị em đấu tranh dân chủ là thực hành thường xuyên việc kiểm chứng thông tin và tài liệu trước khi share trên mạng xã hội. Chia sẻ một thông tin sai lệch và bịa đặt liên quan đến cuộc vận động dân chủ sẽ khiến dư luận mất niềm tin với lực lượng dân chủ, làm suy yếu sự hậu thuẫn và gây tâm lý chán chường trong quần chúng.
Quan trọng hơn, đừng tiếp tay cho những kẻ bất lương và bọn giấu mặt của ban tuyên giáo, lan truyền thông tin bịa đặt về một cá nhân hoặc tổ chức nào đó của lực lượng dân chủ. Chế độ cộng sản là bậc thầy của tuyên truyền dối trá:
“Có một đội ngũ “lưỡi gỗ” rất đông đảo, chuyên “ngụy biện”, “nói lấy được”, “nói bừa bãi”, “trắng trợn” bất chấp lẽ phải, đạo lý và cả luật pháp, và có lúc dùng nhiều thủ đoạn như “lưu manh”.
(Nhật Ký Rồng Rắn – Trần Độ)
Chính vì thế, chúng ta phải học tập để có thể vạch trần những thủ đoạn tuyên truyền dối trá ngày càng chuyên nghiệp và tinh vi của ban tuyên giáo và quan trọng làtrở thành độc giả tỉnh táo và khôn ngoan !
Để kết luận, xin phép trích dẫn lập luận nổi tiếng của nhà toán học kiêm triết gia William Kingdon Clifford (1845 – 1879) để nhấn mạnh tầm quan trọng của việc kiểm chứng thông tin: “Trong mọi nơi và cho tất cả mọi người, luôn luôn là sai trái khi tin vào bất kỳ điều gì mà không có đầy đủ bằng chứng” (It is wrong, always, everywhere, and for anyone, to believe anything upon insufficient evidence.)
Mai V. Phạm
Tham khảo:
(1) Craig Timberg & Elizabeth Dwoskin, “Twitter is sweeping out fake accounts like never before, putting growth at risk“, 07/06/2018.
(2) Nicholas Fandos & Kevin Roose, “Fakebook Identifies an Active Political Influence Campaign Using Fake Accounts“, 31/07/2018.


































































